TrosKompas

orem.jpg

Premonition (2007)

Sandra Bullock lijkt de koningin van de tijdreisfilms te worden. Had ze in ‘The lake house’ een relatie met Keanu Reeves waarbij zij in 2006 en hij in 2004 bivakkeerde, voor ‘Premonition’ is het tijdsbestek kleiner maar de gevolgen groter. Haar echtgenoot overlijdt, maar de volgende dag leeft hij weer.

Huisvrouw Linda Hanson (Sandra Bullock) leidt een gezapig en zelfs wat saai te noemen leventje. Haar man Jim (Julian McMahon) is veel de deur uit vanwege zijn werk, waardoor het huishouden en de zorg voor hun dochtertjes Megan en Bridgette (Shyann McClure en Courtney Taylor Burness) vooral op Linda’s schouders rust. Dan staat de sheriff op haar stoep met een vreselijke mededeling: Jim is bij een ernstig auto-ongeluk om het leven gekomen. De rest van de dag leeft ze in een roes. Linda lijkt uit de nachtmerrie ter ontwaken als ze Jim de volgende dag levend en wel aan de ontbijttafel aantreft. Het blijkt dat de dagen van de week door elkaar gehusseld zijn, en dat er een kans is om haar man van een wisse dood te redden...

Tijdreisfilms zijn altijd lastig. Want hoe breng je het onmogelijke geloofwaardig over? Als je een sciencefiction maakt kan je er een imposante tijdreismachine in te stoppen, maar met tripjes naar de toekomst in drama’s of komedies is zo’n apparaat opeens niet meer geloofwaardig. Je moet het dan óf compleet over-de-top brengen (de Delorean auto in ‘Back to the future’) of je probeert het niet eens uit te leggen, maar zet de kijker voor het voldongen feit: het is zo, accepteer het (zie ‘Groundhog day’ of Bullocks eigen ‘The lake house’). Voor de dramatische thriller ‘Premonition’ kozen de makers voor een religieus onzinverhaal dat een priester aan hoofdpersonage Linda vertelt. Maar die uitleg roept meer vragen dan antwoorden op, en zo wordt onnodig de aandacht op iets gevestigd wat de kijker anders zonder morren toch wel had geaccepteerd.

Want de Duitser Mennan Yapo (die zijn Amerikaanse regiedebuut maakt met ‘Premonition’) weet het drama van ‘Premonition’ belangrijker te maken dan het bovennatuurlijke aspect. Linda leeft de American dream: getrouwd met haar jeugdliefde, twee schatten van dochtertjes, een mooi huis... Maar wat dan? Zelfs een droomleventje gaat na een paar jaar vervelen. Linda en Jim groeien langzaam uit elkaar. Hij lijkt troost te vinden in het bed van zijn secretaresse Claire (Amber Valletta) en Linda zit vast in het monotone leven van de huisvrouw, waar elke dag op elkaar lijkt. Zelf lijkt ze zich er al helemaal in te berusten en slaapwandelt door het leven.

Maar dan: de schok om de dood van Jim. En de nog grotere schok als hij de volgende dag rustig zijn kopje koffie in de keuken drinkt! Linda is compleet verbijsterd, maar de bizarre ontwikkeling zorgt er wel voor dat ze een spreekwoordelijke schop onder haar kont krijgt om iets te DOEN. Mensen hebben soms een ingrijpende gebeurtenis nodig om uit een sleur weg te komen. En een echtgenoot die om de dag dood is kan je daar zeker onder scharen! Koortsachtig gaat Linda op zoek naar een manier om het noodlot af te wenden, want de dag dat Jim dood blijft komt angstig dichtbij.

Helaas moeten we hier even terugspoelen en het woord ‘koortsachtig’ schrappen. Linda gaat wel op zoek, maar niet op de bezeten manier die je zou verwachten. Ze blijft passief, alsof het haar allemaal niet zo kan schelen. Vol zelfbeklag stort Linda haar hart uit bij de verkeerde mensen (een morsige Peter Stormare, behoorlijk verkeerd gecast als psychiater) maar weigert Jim te vertellen over hetgeen haar dwarszit. Hij gaat dan wel vreemd, maar om de vader van je kinderen niks te vertellen over het naderend onheil vinden wij dan weer vreemd. Haar ‘laat maar waaien’ houding gaat irriteren. En dat is funest als je personage de film draagt.

En omdat Linda steeds minder interessant wordt, ga je je aandacht op andere dingen richten. De plotgaten in het verhaal bijvoorbeeld. Of de domme foutjes die zo makkelijk vermeden hadden kunnen worden. Zo valt één van Linda’s dochters de dag voor Jims fatale ongeluk door een glazen ruit, wat haar lelijke littekens oplevert. Op de dag dat Linda het slechte nieuws aan haar vertelt zijn deze miraculeus verdwenen. En een kalender die Linda maakt om de gebeurtenissen te kunnen plaatsen, ziet er steeds weer anders uit (horizontaal wordt vertikaal, lijnen worden minder en meer). Het einde van ‘Premonition’ is zelfs ronduit onbevredigend te noemen.

Regisseur Yapo schildert zijn film met een palet van grijze, mistroostige kleuren. Maar omdat het verhaal geen tegenwicht biedt in de vorm van een spannend plot, zak je als kijker ook weg in een nare, vervelende sfeer. Wij hebben een slecht voorgevoel over het succes van ‘Premonition’...