TrosKompas

liberace.jpg

Behind the candelabra (2013)

3
Een plattelandsjongen krijgt een relatie met superster Liberace, en belandt in diens overdadige showwereld. Wat voor verwoestende werking dat kan hebben, is te zien in het waargebeurde ‘Behind the candelabra’.

In maart van dit jaar kwam ‘Side effects’ uit, officieel de allerlaatste bioscoopfilm van regisseur Steven Soderbergh… Dus waarom zitten we vijf maanden later naar ‘Behind the candelabra’ te kijken, geregisseerd door jawel., Steven Soderbergh? Het blijkt dat hij ‘Behind the candelabra’ als laatste bioscoopfilm gepland had, maar dat de regisseur in Amerika geen filmmaatschappij kon vinden die wilde financieren, omdat de film ‘too gay’ zou zijn. TV studio HBO durfde de gok wel aan, vandaar dat de film in de VS op televisie te zien was. In Europa krijgt hij wél een bioscooprelease.

Verleidingen
De jonge Scott Thorson (Matt Damon) gaat in 1977 naar een Vegas-show van meesterpianist en ras-entertainer Liberace (Michael Douglas). Als hij na afloop backstage mag om de artiest te ontmoeten, is er gelijk een klik tussen de twee, ondanks een leeftijdsverschil van tientallen jaren. Al gauw trekt Thorson bij Liberace in, en wordt zo ondergedompeld in het showbizzwereldje. Maar Thorson blijkt niet sterk genoeg om alle verleidingen het hoofd te bieden.

Kitscherig
Is ‘Behind the candelabra’ ‘too gay’? Niet voor Nederlandse begrippen, wij zijn wel wat gewend. Vergelijk het met ‘Brokeback mountain’; dat was vooral een mooi drama, waarvan de twee geliefdes toevallig beiden man waren. Wij vergaapten ons meer aan de enorm flamboyante levensstijl die Liberace erop nahield, waarbij de termen protserig en kitscherig de boventoon voeren. Toch knap dat een film met een beperkt tv-budget zo rijk kan ogen. Het is niet eens overdreven aangezet voor de film, want er wordt grotendeels gefilmd in de vroegere huizen van de pianist.

Biografie
Matt Damon is 42 jaar, maar de echte Thorson was 17 (!) toen hij een relatie kreeg met de veertig jaar oudere Liberace. Wat dat betreft is ‘Behind the candelabra’ ook meer zijn verhaal (het is gebaseerd op de gelijknamige biografie van Thorson). We volgen de vijf jaar, van 1977 tot 1982, dat zij een relatie hadden.

Hartverscheurend
Matt Damon en Michael Douglas waken ervoor om gemakzuchtig de ‘lekker gekke nicht’ neer te zetten. De decadente wereld ligt ver van de onze af, maar universele behoeftes als het zoeken naar (ware) liefde is voor iedereen herkenbaar. Damon heeft de moeilijkste rol. Liberace blijft van begin tot het eind constant in zijn gedrag, maar Thorson maakt een ontwikkeling door. Hij begint als ietwat naïeve plattelandsjongen die na een schuchtere start al snel went aan de plastic sprookjeswereld waarin hij is belandt. In een bizar, maar waargebeurd moment gaat hij op Liberace’s aandringen onder het mes, om op een jongere versie van Liberace te lijken… ‘Dat doe je toch niet!’ denk je als kijker, maar Damon weet invoelbaar te maken waarom Thorson het wél doet: hij ziet de plastische chirurgie als een offer voor het luxueuze leven dat hij nu, dankzij zijn grote liefde Liberace, mag leiden. Hartverscheurend is dan ook het moment dat de pianist langzaam zijn interesse in Thorson begint te verliezen: nieuwe, jonge(re) mannenhapjes dienen zich aan… Thorson gooit zich vol met drank en drugs, waardoor alles snel in een neerwaartse spiraal belandt. Het feit dat je echt baalt en meeleeft met Thorson, betekent dat Damon hem niet als een eendimensionale slappeling neerzet.

Kapot
Soderbergh filmt in die laatste fase van hun relatie alles klinischer; de juwelen en diamanten blinken niet meer, en de villa’s lijken op decorstukken. Het sprookjesleven blijkt schone schijn, maar waar je wel echt kapot aan kan gaan. Voor ons kijkers is het een fascinerend kijkje achter de schermen van een overdadige showwereld, waar geen tussenweg mogelijk lijkt tussen hoge toppen en diepe dalen.